Begrippenlijst
Algemene begraafplaats
Elke gemeente met meer dan duizend inwoners is volgens de Wet op de lijkbezorging verplicht om een begraafplaats aan te leggen en te beheren. Een algemene begraafplaats staat open voor elke overledene. Dit in tegenstelling tot een bijzondere of een particuliere begraafplaats.

Begraafplaats
Begraafplaatsen kunnen eigendom zijn van de gemeente, een kergemeenschap, stichting of van particulieren. Een eigen graf is of begraafplaats kan ook op een stuken eigen land zijn. Elke gemeente met meer dan duizend inwoners is verplicht een algemene begraafplaats te hebben.

Begrafenisondernemer
Dit is een verouderde naam, aangezien er tegenwoordig steeds meer gecremeerd wordt. Hierdoor wordt hij uitvaartondernemer genoemd.

Bidprentje
Kan het portret van de overledene zijn, of dat van een heilige of een andere religieuze voorstelling. Met daarop de naam, geboorte- en sterfdag van de overledene, eventueel een korte levensbeschijving en een opwekking om voor hem/haar te bidden. Plaatje ter gedachtenis aan een overledene.

Condoleance
Betuiging van deelneming bij een sterfgeval.

Condoleance-register
Het boek waarin de personen die komen condoleren hun naam en eventueel een persoonlijke tekst zetten.

Crematie
Ook wel lijkverbranding of verassing genoemd. In Nederland gebeurt dit in ovens. In verre landen op een brandstapel.

Crematieoven
De Oven of Crematieoven is de feitelijke plaats in het crematorium waar een stoffelijk overschot wordt verbrand. Het verbrandingsproces verloopt bij een temperatuur tussen de 800 0C en 1100 0C. De tijd, die nodig is om de kist met het stoffelijk overschot volledig te verassen bedraagt in een voorverwarmde oven (800 0C) ca. 75 minuten.

Donor
Iemand die bloed (bloeddonor), sperma voor kunstmatige inseminatie (spermadonor) of organen afstaat (beenmergdonor, nierdonor, hartdonor) voor transplantatie.

Donorcodicil
Een bereidverklaring om als donor te fungeren. Dit is inmiddels achterhaald. Wil je orgaan- of weefseldonor worden, dan kun je deze wensen nu kenbaar maken via het donorregister.Organen kan men bij leven (een nier) of na de dood (bijna alle organen) afstaan voor transplantatie

Eeuwigdurende grafrechten
Niet elke begraafplaats geeft eeuwigdurende grafrechten uit. Dit is ook betrekkelijk. Op sommihe graven kunnen rechten verkregen worden van 100 jaar.

Eigen graf
Dit graf biedt meestal plaats voor drie overledenen. We spreken hier over een huurgraf, wat verwarrend kan zijn, als je deze term hoort. In tegenstelling tot een algemeen graf bepaalt de huurder wie er in begraven mogen worden. Een familiegraf is een meer gebruikelijker naam voor een dergelijk graf. Voor het onderhoud en begraafrecht zijn niet in de prijs begrepen. Het onderhoud kan zowel uitbesteed worden als door de nabestaande gedaan worden..

Erfdeel
Het recht dat een erfgenaam heeft op een deel van de nalatenschap.

Erfenis
Het geheel wat een overledene nalaat. Of: dat wat een nabestaande erft van een overledene.

Erflater
Diegene die een testament heeft laten opmaken.

Erfrecht
De overgang van de nalatenschap op de erfgenaam wordt geregeld in rechtsregels en wetsbepalingen.

Familiegraf
Andere naam voor eigen graf.

Grafmonument
Elk gedenkteken dat op een graf wordt geplaatst. Dit kan variëren van een paar kleine steentjes op een graf tot een groot mausoleum dat de oppervlakte van meerdere graven beslaat.

Grafrechten
Grafrechten geven recht op een plaats en/of zeggenschap over een graf voor een bepaalde, vaste termijn. Er zijn twee soorten grafrechten: 1. het recht van gebruik van een ruimte binnen een algemeen graf en 2. Het uitsluitend grafrecht op een eigen (familie)graf. Bij een algemeen graf gaat het om het recht op een plaats van tien jaar in een graf waar meerdere personen, die vreemden voor elkaar zijn, bij elkaar liggen. Bij een eigen graf gelden de grafrechten minstens 20 jaar en bepaalt de rechthebbende van het graf (de huurder) wie er begraven mogen worden.

Grafsteen
Ofwel grafmonument. Een staande grafsteen wordt ook wel een stèle genoemd. Dit is een steen die veelal aan het eind van het graf omhoog staat. Een liggende steen wordt ook wel een zerk genoemd. Dit is een steen die op het graf ligt en meestal het hele graf bedekt. Het materiaal en de vorm van de steen en de manier van inscriptie kunnen zeer verschillend zijn.

Huurgraf
Dit wordt meestal een eigen graf of familiegraf genoemd, een graf waar plaats is voor drie overledenen (soms twee, soms vier) en dat wordt uitgegeven voor een periode van minimaal twintig jaar (volgens wettelijk voorschrift). Huurgraven of eigen graven kunnen na die periode meestal verlengd worden. Onderhoud van het graf en begraafrecht zijn niet in de prijs inbegrepen.

Identificatie-steentje
Een steentje waarop de naam van de overledene, de datum van crematie en een crematienummer staan. Dit vuurbestendige steentje wordt bij een crematie op de kist gelegd voor deze de oven ingaat en vervolgens samen met de as geborgen in een asbus.

Kapitaalverzekering
Bij een kapitaalverzekering wordt geld uitgekeerd die voor de uitvaart gebruikt kan worden.

Kerkhof
Strikt gezien mag het begrip kerkhof uitsluitend gebruikt worden voor begraafplaatsen rond en bij een kerk, maar wordt vaak gebruikt als synoniem voor begraafplaats.

Mausoleum
De naam is afgeleid van het grafmonument van koning Mausolos te Halikarnassos. Delen van het originele graf kunnen nog worden bezichtigd in het British Museum te Londen.

Mortuarium
De plaats in ziekenhuis of verpleeghuis waar overledenen tijdelijk bewaard worden.

Naturaverzekering
Bij een naturaverzekering wordt geen geld uitgekeerd,  maar wordt de uitvaart geregeld.

Opbaren
De dode ligt na de laatste verzorging op bed of in de kist, meestal ten behoeve van bezoek die afscheid willen komen nemen.

Repatriëren
Het vervoeren van de overledenen naar het thuisland waar hij begrafen of gecremeerd wordt.

Requiem
Het Latijnse requis betekent rust. Mis voor de overledene.

Rouwadvertentie
Niet alleen diegenen waar de overledene een persoonlijke relatie mee had worden zo op de hoogte gesteld van het overlijden.
Een rouwadvertentie wordt geplaatst in een landelijk of regionaal dagblad en is voor een veel bredere kring mensen bedoeld dan een rouwkaart.

Rouwkaart
Rouwkaarten worden vooral verstuurd aan mensen met wie de overledene een persoonlijke relatie had. Anderen kunnen op het overlijden opmerkzaam worden gemaakt door bijvoorbeeld een rouwadvertentie. De kaarten kunnen standaardteksten bevatten maar ook een zelf geschreven tekst. Met een rouwkaart worden mensen op de hoogte gebracht van een overlijden, ze zijn meestal bij ontvangst al aan de envelop herkenbaar door een zwarte, paarse of grijze rouwrand.  Tegenwoordig zijn vele vormen en kleuren mogelijk, ook zelf ontwerpen of tekenen wordt steeds populairder.

Rouwkoets
Kan zowel de lijkkoets zijn als de volgrijtuigen die de lijkkoets volgen.

Ruimen
Het leeghalen van graven waarvan de huurtermijn is verlopen. De overblijfselen worden elders op de begraafplaats in een groot gezamenlijk graf, knekelput genoemd, opnieuw ter aarde besteld. Algemene graven mogen na tien jaar geruimd worden zonder dat de houder van de begraafplaatsen de nabestaanden daarvan in kennis hoeft te stellen. Bij eigen graven is het meestal mogelijk te verlengen. Ruimen geschiedt op last van de houder van de begraafplaats, zonder dat hiervoor toestemming nodig is van de gemeente. Er is uitsluitend toestemming nodig als men de stoffelijke resten alsnog wil cremeren.

Sectie
Gebeurd door een patholoog, meestal om vast te stellen wat de doodsoorzaak was.

Testament
Een officiële akte waarin iemand bepaalt wat er na diens overlijden moet gebeuren. Een dergelijke akte is bij leven opgemaakt en officieel opgesteld door een notaris. Iedereen vanaf 16 jaar die over zijn verstandelijke vermogens beschikt, kan een testament laten opstellen. Diegene die een testament heeft laten opmaken wordt erflater genoemd.

Uitstel van begraven of crematie
Een uitvaart moet plaatsvinden tussen minimaal 36 uur en maximaal vijf dagen na het overlijden. In specifieke omstandigheden kan zowel de tijd verkort als verlengd worden. Voor verkorting is toestemming van de officier van justitie nodig, voor verlenging (bijvoorbeeld omdat familie uit het buitenland moet overkomen) toestemming van de gemeente. Specifieke omstandigheden kunnen ervoor zorgen dat de termijn van 5 dagen zowel verkort als verlengd moet worden. Dan gaat het bijvoorbeeld om besmettelijke ziektes of sectie op het stoffelijk overschot i.v.m. een misdrijf. Maar misschien ook om het bijzondere feit dat een moeder van haar doodgeboren (of kort geleefd) kind de mogelijkheid heeft om bij de uitvaart aanwezig te zijn.

Uitvaart
De begrafenis of crematie.

Uitvaartverzorger
Bij sommige grote uitvaartmaatschappijen wordt onderscheid gemaakt tussen de uitvaartverzorger en de uitvaartleider. De uitvaartverzorger organiseert samen met de familie de begrafenis of de crematie, maar is er op de dag zelf niet bij. Dan is de uitvaartleider verantwoordelijk voor de gang van zaken.

Urn
De pot waarin de as wordt bewaard. Afgeleid van het Latijnse woord "urere"­ dat verbranden betekent. De oorsprong van de urn als bewaarplek voor crematie-as gaat terug tot de Grieken en Romeinen. Tegenwoordig kan de urn elke (artistieke) vorm aannemen en uit elk materiaal bestaan. Synoniemen: asbus, asurn, lijkurn.

Verklaring van erfrecht
Verklaring waarin staat wie de erfgenamen zijn, afgegeven door een notaris.

Verklaring van overlijden
De dood van iemand moet altijd officieel worden vastgesteld door een bevoegd arts. Deze geeft een Verklaring van overlijden af. Daarin staat onder meer of de overledene een natuurlijke dood is gestorven. Deze verklaring is nodig om bij de burgerlijke stand aangifte te doen van overlijden en om de overledene te kunnen begraven of cremeren.

Wilsbeschikking
Een regeling die iemand maakt om te bepalen wat er na zijn overlijden moet gebeuren.

Zeemansgraf
In de Nederlandse wateren is het verboden. Het is echter wel mogelijk vanaf een Nederlands (of ander) schip, dat zich in de internationale wateren bevindt, een zeemansgraf te krijgen. Ook is het op twee plaatsen in Engeland mogelijk.
Op volle zee `begraven worden`, dat wil zeggen: het lichaam wordt overboord gezet.